Linux: Yeni Başlayanlar ve Başlamayı Düşünenler İçin Bir Rehber

Linux
Spread the love

Linux’u denemeye karar verdiniz. Tamam.

Linux’un çok sayıda ücretsiz yazılım içeren iyi ve kararlı bir işletim sistemi olduğunu duydunuz ve denemeye hazırsınız. Tamam.

Ücretsiz olarak indirilebilir olduğunu da öğrendiniz.Tamam.

Artık internete girip bir kopyasını aramaya başladınız. Tamam mı?

Tamam değil! İşte bu noktada bir şok yaşayabilirsiniz. Neden mi? Tek bir Linux yok, çok sayıda Linux var da ondan!

Kendinizi gözüne ışık tutulmuş gibi hissediyorsunuz. Akıllıca bir seçim yapmak istiyorsunuz ama nereden başlayacağınıza dair hiçbir fikriniz yok. Ne yazık ki, işte tam da burası birçok yeni Linux kullanıcısının vazgeçtiği yerdir, çünkü bu çok kafa karıştırıcıdır, kabul edelim.

Linux işletim disteminin ‘dağıtım’ adı verilen bir çok çeşidi bulunur.Bu dağıtımların da farklı türevleri olabilir.Kendinizi 30’dan fazla çeşidin sergilendiği bir dondurma dükkanında hayal edin. Hepsi lezzetli görünüyor, ancak birini seçip denemek gerekiyor. Ne kadar zor, değil mi?. Birçok seçenek kafanızı karıştırabilir, ama içlerinden biri mutlaka hoşunuza gidecektir. Bir Linux çeşidi seçimini buna benzetebiliriz pek alâ.

Dondurmaseverlerin olduğu gibi, Linux kullanıcılarının da favorileri vardır.Tabii ki, sizin için en iyi olan; ihtiyaçlarınızı en iyi karşılayan, kullanımı size en keyif veren olacaktır. Bunu, ilk denediğiniz dağıtımda bulamayabilirsiniz.

Linuxquestions’a göre şu anda 481 dağıtım var, ancak hepsini dikkate almaya gerek yok. Aynı kaynak, şu dağıtımları “popüler” olarak listeliyor: Ubuntu, Fedora, Linux Mint, OpenSUSE, PCLinuxOS, Debian, Mageia, Slackware, CentOS, Puppy, Arch.

Distrowatch’ın popüler listesinin ilk 10 sırasındaysa MX Linux, Linux Mint, Manjaro, Debian, deepin,Solus, Ubuntu, Fedora, OpenSUSE ve Pop!_OS var.

Şahsen ben,  bunlardan CentOS hariç hepsini denedim ve 20 yıla yakın bir süredir Linux kullanıcısıyım. Bugün çoğunlukla Arch Linux kullanıyorum.

Dağıtımların çoğu, özel amaçlı kullanımlar için yapılmış türevlere de sahiptir. Örneğin Fedora… Astronomy, Comp Neuro, Design Suite, Games, Jam, Python Classroom, Security Lab, Robotics Suite için özel sürümleri vadır, ancak bunların hepsi hala Fedora’dır. Sadece, kurulumla birlikte belirli bir amaç için çok sayıda program içerir.

Büyük ihtimalle bu sistemlerden biri size uygun olacaktır. Bunların içinde, işletim sisteminizi özelleştirmek için alt türler ve masaüstü ortamları ve pencere yöneticileri vardır. KDE, Gnome, Xfce, LXDE ve benzerleri, tüm Linux çeşitlerinde bulunan farklı masaüstü ortamlarıdır.

Windows gibi görünmeye çalışan, MacOS’a benzemek isteyen dağıtımlar bulabilirsiniz. Bazıları da orijinal, hafif ve grafiksel olarak harika olmaya çalışır. Hangisini seçerseniz seçin Linux kullanıyor olursunuz. Seçtiğiniz birini beğenmezseniz, hiçbir şey kaybetmeden başka bir tane deneyebilirsiniz. Ayrıca, bu dağıtımlardan bazılarının birbiriyle ilişkili olduğunu bilmelisizi. Bu, seçiminizi basitleştirmeye yardımcı olabilir.

Ubuntu ve Linux Mint, Debian’ın türevleridir. Her ikisi de Debian’ı daha kullanıcı dostu yapma amacı güder. Her ikisi de Linux’a aşina olmak için iyi birer seçim olabilir.

RedHat, Linux’un ticari bir sürümüdür ve CentOS, Fedora bunun akrabalarıdır (ancak ücretsizdir).

Slackware, sistemin somun ve cıvatalarıyla uğraşmaktan hoşlanan kullanıcılar için daha uygun iken, muhtemelen yeni bir kullanıcılar için sinir bozucu olabilir.

OpenSUSE’nin iki sürümü vardır, biri normal bir sürümdür ve diğeri hiçbir zaman “yeni bir sürümü” olmayan sürekli bir sürümdür(rolling release). Sürekli olarak güncellenir, böylece her zaman güncel bir sürüme sahip olursunuz ve yükseltme yapmanız gerekmez. Biraz tecrübe gerektirir.

Puppy, eski bilgisayarlar ve daha yeni bilgisayarlar için optimize edilmiş küçük ve hafif bir sistem olacak şekilde tasarlanmıştır. Sınırlı hız ve belleğe sahip eski bir bilgisayarınız varsa ve ona yeniden hayat vermek istiyorsanız, dikkate alınması gereken bir dağıtımdır.

 

2 thoughts on “Linux: Yeni Başlayanlar ve Başlamayı Düşünenler İçin Bir Rehber

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir